Związki występujące w organizmach zwierzęcych, roślinach i drobnoustrojach, będące składnikami białek. Składają się z węgla, wodoru, tlenu, siarki i azotu. (Aminokwas jest związkiem chemicznym, zawierający grupę aminową -NH2 (zasadową) oraz grupę karboksylową -COOH (kwasową) oraz resztę biogenną która może zawierać pierścień aromatyczny, łańcuch alifatyczny, siarkę, grupę wodorotlenową, dodatkową grupę aminową bądź karboksylową.
Aminokwasy są rozpuszczalne w wodzie. W zależności od położenia grupy aminowej, możemy wyróżnić α, β, γ, δ i ε-aminokwasy. Ze względu na liczbę grup aminowych i karboksylowych wyróżniamy aminokwasy:)
Łączą się w różne struktury łańcuchowe (łańcuchy peptydowe), które nadają danemu rodzajowi białka – czy to będzie białko zawarte w kościach, czy we włosach lub paź-
nokciach -jego specyficzne cechy.
Formowaniem się tych różnych białek zarządzają kwasy nukleinowe DNA i RNA, często zwane także matrycami białek. DNA -kwas dezoksyrybonukleinowy – zawiera kod główny; RNA – kwas rybonukleinowy – tłumaczy informację niezbędną do syntezy białek w komórkach.
Synteza jest niezwykle ważna dla podtrzymania życia, ponieważ komórki organizmu bezustannie obumierają i muszą powstawać nowe.
Spośród ponad dwudziestu znanych aminokwasów, formujących tysiące kombinacji białek, dziewięć – leucyna, izoleucyna, walina, metionina, treonina, lizyna, fenyloalanina, tryptofan i histydyna – uznaje się za aminokwasy niezbędne w ludzkiej diecie we właściwych proporcjach, gdyż to one tworzą to, co nazywa się białkiem o pełnych walorach odżywczych.
Żaden nie może być syntezowany w organizmie człowieka, muszą być zatem pobierane wraz z pokarmem. Brak nawet jednego z wymienionych aminokwasów lub zbyt niski jego poziom w organizmie w porównaniu z innymi wstrzymuje lub spowalnia syntezę białek.
Zdarza się to przy ścisłej diecie wegetariańskiej, opartej na niepełnowartościowych białkach roślinnych. Pokarm oparty na produktach zwierzęcych – mięsie, rybach, jajach i przetworach mleczarskich – zawiera wszystkie potrzebne aminokwasy, dostarczając pełnowartościowego białka.
Stwierdzono, że pojedyncze aminokwasy mają specyficzne, dobroczynne właściwości: wspomagają spalanie tłuszczu, wspierają leczenie łysienia, przyczyniają się do rozwoju mięśni oraz uwalniania stresu. Można je stosować jako dodatki do pożywienia.
Poza wymienionymi dziewięcioma są aminokwasy uznane za „ważne” (choć nie niezbędne). Należy do nich aminokwas arginina, której organizm wielu ludzi nie wytwarza w odpowiedniej ilości.
